Rozpadają ci się kluski ziemniaczane we wrzątku? Robię je jak gospodynie z Lubelszczyzny: kilogram surowych ziemniaków na pół kilo ugotowanych, czyli 2 do 1. Surowe ścieram drobno i mocno odciskam, a skrobię, która osiądzie z soku, oddaję z powrotem do ciasta. Wtedy w garnku nic się nie rozłazi.
Dlaczego surowe i gotowane w proporcji 2 do 1?
Kluski śląskie robi się wyłącznie z ugotowanych ziemniaków. Wersja lubelska idzie inną drogą, bo na dwie części surowej masy przypada jedna część ugotowanej. To połączenie, razem ze skrobią odzyskaną z soku, sprawia, że ciasto jest sprężyste i trzyma kształt nawet w bulgoczącej wodzie.
Na porcję z tego przepisu biorę następujące składniki.
- 1 kg surowych ziemniaków
- 500 g ugotowanych ziemniaków, najlepiej mączystych
- 1 czubatą łyżkę mąki ziemniaczanej, tylko gdy odzyskanej skrobi jest za mało
- sól
- 200 g wędzonego boczku i cebulę na okrasę
Skrobia z soku to najważniejszy krok
Surowe ziemniaki ścieram na najmniejszych oczkach tarki. Masę przekładam na gęste sito albo gazę i odciskam naprawdę mocno, aż przestanie z niej kapać. Zbyt mokre ciasto to najprostsza droga do klusek, które rozejdą się w garnku.
Soku nie wylewam od razu. Odstawiam miskę na kilkanaście minut i czekam, aż na dnie zbierze się biała, gęsta warstwa skrobi. Potem ostrożnie zlewam płyn tak, żeby osad został w naczyniu, i ten osad dokładam z powrotem do odciśniętej masy.
Długo byłam pewna, że ten sok to odpad, i wylewałam go do zlewu w całości, a brakujące wiązanie nadrabiałam mąką. Od kiedy odzyskuję skrobię, mąkę ziemniaczaną traktuję jak koło ratunkowe. Czubatą łyżkę dosypuję tylko wtedy, gdy osadu wyszło wyraźnie mało.
Jak połączyć ciasto i uformować kluski?
Ugotowane ziemniaki najpierw studzę. Przeciskam je przez praskę prosto do dużej miski, dokładam surową masę, odzyskaną skrobię i sól. Wyrabiam wszystko dokładnie, aż powstanie jednolite ciasto bez grudek surowej masy.
Z ciasta formuję dłońmi owalne kluski i lekko je spłaszczam. Pilnuję, żeby wszystkie miały podobny rozmiar, bo wtedy gotują się równo.
Gotowanie: 3–5 minut od wypłynięcia
Wodę solę i doprowadzam do wrzenia. Kluski wrzucam partiami, nie wszystkie naraz, a potem zmniejszam ogień. Czas liczę dopiero od chwili, gdy wypłyną na powierzchnię, i od tego momentu gotuję je jeszcze 3–5 minut na wolnym ogniu.
W tym czasie z powierzchni klusek odchodzą drobne włókna i trochę skrobi, więc wierzch robi się chropowaty i postrzępiony. Tak ma być, to nie jest wada ciasta. Gotowe kluski wyławiam łyżką cedzakową, żeby nie zabrać z nimi wody.
Skąd nazwa i dlaczego kudłate lepiej łapią okrasę
Szare kluski kudłate to wizytówka Koła Gospodyń Wiejskich z Równianek, a sama potrawa trafiła na ministerialną Listę Produktów Tradycyjnych. Nazwa wzięła się wprost z wyglądu, czyli z tej postrzępionej skórki, która tworzy się podczas gotowania.
Ta skórka ma bardzo praktyczną zaletę. Boczek i cebulę kroję w drobną kostkę i podsmażam na patelni na złoty kolor, a potem polewam nimi kluski zaraz po wyłowieniu. Chropowata powierzchnia zatrzymuje tłuszcz i kawałki boczku dużo lepiej niż gładkie ciasto, więc okrasa nie spływa na talerz, tylko zostaje na każdej klusce.